„— Wszystko jasne, prawda — rzucił Piątkowski, zbierając starannie teczki i układając je na poprzednim miejscu. — W wyobraźni kolegi rysuje się samotny batalion w morzu band i siepaczy, prawda... — ciągnął po chwili, milczenia. — Otóż nie! Nie aż tak. Świadomość ludzka ulega zmianie. Wypadki z ostatnich chwil okupacji i wszystko, co dzieje się obecnie, nie może nie skłonić ludzi do dokonania rewizji narzuconych im poprzednio prawd.
Główną siłą podziemia na tym terenie była Armia Krajowa. Rzucona zdecydowanie i rozumnie do walki z Niemcami, mogła zdziałać rzeczywiście dużo. A jak wygląda prawda Zrobiła niewiele, a w każdym razie stanowczo za mało w porównaniu ze swymi możliwościami. Wyzwolenie tych ziem zmusiło ludzi do przemyślenia co wybrać Szepty zachodu czy propozycje
Władzy ludowej Każdy dzień przynosi fakty, które świadczą, że Polska Partia Robotnicza składa się z działaczy, którzy ponad wszystko stawiają interes narodu. Stopniowo też zmienia się świadomość akowców. Prawdziwi mściciele, patrioci, ludzie, którym naprawdę droga jest sprawa Polski — odsunęli się całkowicie lub właśnie to czynią. Odchodzą do ludowego wojska, obejmują stanowiska w administracji, przemyśle, milicji... Jest dość miejsca dla każdej pary rąk, byle nie splamionej współpracą z faszystami. Pod szyldem znanej nam z czasów okupacji Armii Krajowej pozostaje już tylko dowództwo, zapatrzone w wizję starcia „Wschodu z Zachodem", przeżarte nienawiścią do wszystkiego, co nowe. Zostaje też nieliczna kadra wiernych wychowanków. W perspektywie... a no, miejmy trochę cierpliwości. Ja wyjdę na chwilę zobaczyć, co tam się dzieje w wydziale operacyjnym, a kapitan sobie postudiuje. Może nam się uda zmontować jakąś kolację, co... — zakończył z uśmiechem i nie czekając na odpowiedź, opuścił pokój.“(11)