„Obok systemu nerwowego hormony odgrywają zasadniczą rolę w regulacji ustroju. Pierwotnie interesowano się nimi badając gruczoły tzw. wewnętrznego ich wydzielania — stąd nazwa endokrynologia. Z czasem poznano ich skład chemiczny i podzielono na hormony sterydowe, peptydowe i białkowe. Wreszcie, dzięki badaniom — przede wszystkim A. V. Schallyego, polskiego pochodzenia laureata nagrody Nobla z 1977 roku — udowodniono hipotezę Harrisa, że również komórki nerwowe wytwarzają i wydzielają hormony. Tak powstała neuroendokrynologia, a podwzgórze (4 g ważąca część mózgu) zyskało należne mu zainteresowanie jako miejsce nie tylko lokalizacji komórek neuropeptydergicznych (produkujących hormony peptydowe), ale również integracji systemu nerwowego i hormonalnego. Tak to zakończyła się ewolucja poglądów na temat przekazu informacji międzykomórkowej, początkowo czysto fizycznych, później chemicznych, hormonalnych i nerwowych.
Drugim istotnym osiągnięciem neuroendokrynologii jest możliwość rozpoznawania zaburzeń w czynności organizmu nie tylko w krańcowych sytuacjach niedoboru lub nadprodukcji hormonów, ale w o wiele częściej zdarzających się dysregulacjach, zaburzeniach nawet tylko ich biorytmów. Przecież za porażkę nie tylko chorego człowieka, ale najogólniej pojętej medycyny (włączając w nią poziom oświaty medycznej) należy uznać rozpoznawanie np. chorób tarczycy na etapie rozwiniętego wola lub wytrzeszczu gałek ocznych, czy chorób przysadki po nadmiernym wzroście całego ciała, dolnej szczęki, nosa, języka, rąk i stóp w przypadku tzw. akromegalii. W tym ostatnim wypadku kobiety o wiele wcześniej mają zaburzenia libido, miesiączkowania, płodności, a nawet laktacji. We współczesnej medycynie biopsychospołecznej przecież nie tylko lekarz powinien zwracać uwagę i oceniać takie objawy, jak wzmożona pobudliwość nerwowa, ogólne osłabienie, zaburzenie snu, libido, ciężaru ciała i miesiączkowania, bóle i zawroty głowy, wypadanie włosów, zaburzenia psychiczne itp. W zależności od nasilenia i rodzaju tych dolegliwości można wnosić o uszkodzeniu podwzgórza, przysadki lub pozostałych gruczołów obwodowych (tarczycy, nadnerczy, gonad, trzustki itd.). Następnie rozpoznanie trzeba potwierdzić ukierunkowanym badaniem i rozstrzygnąć skutecznym leczeniem przyczynowym, a jeśli nawet takiego nie ma, to starać się je... stworzyć!“(4)